HAGAHA AYAXA (LOCUST)

Masiibada Guureysa ee Geeska Afrika

🔍 Waa maxay Desert Locust?

Ayaxa lama degaanka ah (*Schistocerca gregaria*) waa nooc ka mid ah kabajaarka (grasshoppers) kaas oo isku beddeli kara "Guuto" (Swarm) marka ay dadkiisu bataan. Waa cayayaanka ugu dhibka badan ee dhirta cuna dunida.

1. Isbeddelka Midabka iyo Marxaladaha

Ayaxu wuxuu leeyahay laba weji oo kala duwan (Solitary iyo Gregarious):

**Casaan/Pink:** Waa ayaxa dhalinyarada ah ee hadda duullimaadka bilaabay. Kani waa kan ugu cunista badan uguna khatarta badan.
**Jaalle/Yellow:** Waa ayaxa qaangaarka ah ee raba inuu tarmo oo ukun dhigo.
**Cagaar/Bunni:** Waa ayaxa iska nool kaligii (Solitary) ee aan weli kooxaysan.

2. Awoodda Burburinta

⚠️ Hal guuto oo ayax ah oo baaxadeedu tahay 1km² waxay maalin qura cuni kartaa cunto ku filan 35,000 oo qof.

Ayaxu wuxuu miisaankiisa oo kale cunaa maalin kasta. Wuxuu cunaa caleemaha, ubaxa, miraha, jiridda, iyo xataa qolofta dhirta. Ma jiro dalag ka badbaada ayaxa marka uu beerta soo galo.

3. Sidee loola dagaallamaa?

Xakamaynta ayaxa waxay u baahan tahay iskaashi heer gobol iyo heer qaran ah.

**Buufinta Cirka:** Waa habka ugu waxtarka badan ee lagu dilo guutooyinka waaweyn ka hor intaysan beero kale u gudbin.

Hababka kale:

**Dilaaga Noolaha (Biopesticides):** Sida fungus-ka *Metarhizium acridum* kaas oo dila ayaxa oo kaliya.
**Kormeerka:** Isticmaalka Dayax-gacmeedka iyo abka *eLocust3* si loo ogaado meelaha ayaxu ku tarmo.

GUNAANAD

Ayaxa loogama guulaysan karo buuq iyo qamaamuur. Sirta guusha waa in la helo digniin hore iyo in la buufiyo goobaha uu ku dhasho (breeding sites) ka hor intaysan baaluhu u bixin oo aysan duulin.

DHAMAAD

Diyaariye: Elmi24academy